Phái đoàn đề xuất dinh dưỡng từ thực vật như một công cụ phòng chống các bệnh không lây nhiễm; giới thiệu “Cẩm nang Dinh dưỡng Thuần chay” của IVU và các món quà từ các doanh nghiệp xanh của Việt Nam.
Sáng ngày 30 tháng 10 năm 2026, một đoàn đại biểu gồm đại diện từ Liên minh Chay Quốc tế (IVU), Hiệp hội Chay Malaysia (MVS) và Ban Tổ chức Hội nghị Thượng đỉnh Health360 2026 đã đến thăm xã giao ProtectHealth Corporation Sdn. Bhd. – một cơ quan trực thuộc Bộ Y tế Malaysia – tại trụ sở chính của công ty ở Cyberjaya. Chuyến thăm này đã mở đầu cho chuỗi các cuộc họp của đoàn đại biểu với các cơ quan y tế Malaysia trong khuôn khổ chương trình Hội nghị Thượng đỉnh Health360 2026.
Bà Sangeeta Krishnasamy, Chủ tịch Ban Tổ chức Hội nghị Thượng đỉnh Health360, giới thiệu đoàn đại biểu tại phòng hội nghị của Tập đoàn ProtectHealth, Cyberjaya, vào sáng ngày 30 tháng 10 năm 2026. Ảnh: Anchay TV
Ai đã có mặt trong phòng?
Đoàn đại biểu đã được Tiến sĩ Muhammad Fairuz Abdullah, Trưởng Phòng Vận động Chính sách Y tế – người chủ trì phiên họp – cùng bà Ainur Fadhillah Ahmad Fuad, Chánh Văn phòng; các đại diện của ban lãnh đạo cấp cao của ProtectHealth; và các cán bộ thuộc Phòng Vận động Chính sách Y tế tiếp đón.
Tiến sĩ Muhammad Fairuz Abdullah, Trưởng Phòng Vận động Chính sách Y tế, ProtectHealth, Bộ Y tế, đã chủ trì phiên họp. Ảnh: Anchay TV
Đoàn đại biểu gồm 9 thành viên, trong đó có bà Marly Winckler, Chủ tịch Danh dự của IVU; Giáo sư Tiến sĩ Eric Slywitch, Giám đốc Y tế Quốc tế của IVU; bà Maria Julia, chuyên gia dinh dưỡng; Tiến sĩ Vythilingam, bác sĩ, Cố vấn và Chủ tịch Danh dự của MVS; ông Raj Kumar Sheth, Phó Chủ tịch Liên minh Ăn chay Châu Á - Thái Bình Dương và Cố vấn của MVS; bà Sangeeta Krishnasamy, Chủ tịch Ban Tổ chức Hội nghị Thượng đỉnh Health360; Tiến sĩ Aina Fazlin, Chủ tịch MVS; ông Faisal Mansor, Thành viên Ban Chấp hành MVS; và ông Lê Vinh Thao, Đại diện IVU tại Châu Á và Giám đốc kênh Anchay.TV , Vietnam
Bà Sangeeta Krishnasamy, Chủ tịch Ban Tổ chức Hội nghị Thượng đỉnh Health360 2026. Ảnh: Anchay TV
Các thành viên đoàn đại biểu tại bàn họp (từ trái sang): Bà Marly Winckler, Giáo sư Tiến sĩ Eric Slywitch, Bà Maria Julia, Bà Sangeeta Krishnasamy, Tiến sĩ Aina Fazlin, Tiến sĩ Vythilingam và ông Lê Vinh Thao. Ảnh: Thuy Chi, Anchay TV
ProtectHealth và chương trình PeKa B40
Khi giới thiệu về tổ chức này, Tiến sĩ Fairuz giải thích rằng ProtectHealth là một tổ chức phi lợi nhuận trực thuộc Bộ Y tế, có nhiệm vụ điều phối và quản lý các sáng kiến về tài chính y tế. Chương trình chủ chốt của tổ chức này, PeKa B40, khuyến khích việc khám sức khỏe định kỳ nhằm phát hiện sớm tăng huyết áp, tiểu đường và cholesterol cao – ba yếu tố nguy cơ hàng đầu gây ra các bệnh không lây nhiễm (NCDs) tại Malaysia.
Người trưởng thành ở Malaysia – Khảo sát Sức khỏe Quốc gia Malaysia (NHMS) năm 2023
Nguồn: Khảo sát Quốc gia về Sức khỏe và Tỷ lệ mắc bệnh (NHMS) năm 2023, Bộ Y tế Malaysia.
Malaysia: Mười năm vận động và những thách thức trong thực tiễn
Tiến sĩ Vythilingam, Cố vấn kiêm Chủ tịch Danh dự của Hiệp hội Ăn chay Malaysia (MVS, hoạt động từ năm 1996), cho biết Hiệp hội đã phải mất mười năm vận động trước khi Malaysia ban hành các hướng dẫn chính thức về chế độ ăn chay. Mặc dù vậy, cả tỷ lệ người ăn chay lẫn tỷ lệ người tiêu thụ đủ lượng trái cây và rau củ vẫn ở mức dưới 5% dân số.
Theo Tiến sĩ Vythilingam, Hiệp hội đã tổ chức các chương trình thử thách ăn chay kéo dài 20–30 ngày tại các công ty như Top Glove, Hitachi và Toshiba. Kết quả xét nghiệm máu của những người tham gia đã cải thiện rõ rệt, song chỉ có khoảng 10% duy trì chế độ ăn này sau đó. Một chương trình kéo dài 30–40 ngày tại một tu viện ở Bhutan cũng giúp cải thiện mức đường huyết và lipid; những người tham gia duy trì chế độ ăn hoàn toàn dựa trên thực vật nhờ kỷ luật tu viện – điều khó có thể tái hiện trong xã hội rộng lớn hơn.
Từ kinh nghiệm đó, ông lập luận rằng trường học là môi trường can thiệp hiệu quả nhất, ngay cả khi các bữa ăn vẫn bao gồm thịt, miễn là giảm bớt việc chiên rán, muối và đường. Ông đề xuất một chương trình thí điểm có kiểm soát tại một hoặc hai trường học và đề nghị tham gia tình nguyện mà không nhận thù lao. Ông cũng chỉ ra một rào cản tài chính: hiện nay, các cơ quan chi trả chỉ hoàn trả từ 10–30 RM cho mỗi lần tư vấn và không chi trả cho dịch vụ tư vấn dinh dưỡng.
Kinh nghiệm của Brazil: hai triệu bữa ăn mỗi ngày
Các đại diện của IVU đã giới thiệu mô hình “Thứ Hai không thịt” tại São Paulo, Brazil, với sự ủng hộ của chính quyền thành phố. Khi ngành công nghiệp thịt phản đối, IVU đã đưa ra các hướng dẫn dinh dưỡng do chính Bộ Y tế Brazil ban hành để phản hồi. Trong vòng hai năm, chương trình này đã được mở rộng đến mọi trường học trong thành phố, phục vụ khoảng hai triệu suất ăn mỗi ngày.
IVU đã chính thức mời Malaysia trở thành quốc gia đầu tiên ủng hộ chương trình này ở cấp quốc gia, đồng thời lưu ý rằng bản dịch tiếng Mã Lai của cẩm nang IVU có thể bao gồm một chương riêng dành cho Malaysia.
Các nghiên cứu trong nước và các hướng dẫn đến năm 2030
Ông Faisal Mansor, đại diện cho mạng lưới các trường đại học, cho biết bước đi quyết định sẽ là việc sửa đổi Hướng dẫn dinh dưỡng quốc gia của Malaysia, dự kiến vào khoảng năm 2030. Rào cản lớn nhất là sự thiếu hụt nghiên cứu trong nước: các trường đại học đã sẵn sàng nhưng thiếu kinh phí, và ông đã đề nghị ProtectHealth xem xét hỗ trợ cho hoạt động này. Ông cũng cho biết thêm rằng nhiều cộng đồng đã có dữ liệu về các thách thức sức khỏe nhưng không có nơi nào để công bố.
Việt Nam: sẵn sàng hỗ trợ thông qua các hoạt động truyền thông
Ông Lê Vinh Thao, Đại diện IVU tại châu Á kiêm Giám đốc kênh Anchay.TV, đã cam kết hỗ trợ truyền thông và quảng bá các chương trình hợp tác trên kênh của mình. Ông nhấn mạnh rằng Anchay.TV là kênh truyền thông chuyên về ẩm thực chay đầu tiên được cấp phép tại Việt Nam và có thể góp phần phổ biến các mô hình dinh dưỡng dựa trên thực vật trong khu vực.
Phản hồi của ProtectHealth
Tiến sĩ Fairuz làm rõ rằng các hướng dẫn về chế độ ăn uống thuộc thẩm quyền của Vụ Dinh dưỡng thuộc Bộ Y tế, chứ không phải của ProtectHealth. Ông cho biết, trên thực tế, bệnh nhân hiếm khi đọc các hướng dẫn này, do đó không cần phải chờ thêm mười năm nữa để có một văn bản mới – cần phải bắt tay vào hành động ngay từ bây giờ.
Ông đề xuất bổ sung một chương vào cẩm nang của IVU về cách người Malaysia có thể tiêu thụ nhiều trái cây và rau củ địa phương hơn. Về vấn đề trường học, ông cho rằng sẽ khó tiếp cận Bộ Giáo dục, nên tốt hơn là nên bắt đầu từ các trường mầm non và trường tư thục, được tài trợ thông qua các chương trình trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp (CSR). Ông cũng đồng ý rằng ngay cả các cuộc họp của Bộ Y tế cũng nên phục vụ thực phẩm lành mạnh.
Buổi giới thiệu “Cẩm nang Dinh dưỡng Thuần chay” và các phần quà từ các doanh nghiệp thuần chay Việt Nam
Để kết thúc buổi họp, đoàn đại biểu đã trao tặng ProtectHealth cuốn “Hướng dẫn Dinh dưỡng Thuần chay cho Người lớn” của IVU. Thay mặt cho Anchay TV, ông Lê Vinh Thao đã trao tặng những món quà từ các doanh nghiệp thuần chay của Việt Nam – Mật Mơ Rừng – Lá Tía Tô, BL Food, tinh dầu từ Dr Formula và các sản phẩm khác – nhằm giới thiệu các sản phẩm thuần chay của Việt Nam đến các đối tác Malaysia. Hai bên đã trao đổi quà lưu niệm và chụp ảnh kỷ niệm tại phòng hội nghị và sảnh chính của trụ sở ProtectHealth.
Các bước tiếp theo
Hai bên đã thống nhất các nội dung sau: tổ chức một phiên làm việc riêng với Tiến sĩ Fairuz; dịch cẩm nang của IVU sang tiếng Mã Lai và bổ sung một chương về các loại trái cây và rau củ địa phương; lựa chọn một hoặc hai trường mầm non hoặc trường tư thục để triển khai dự án thí điểm có kiểm soát, với nguồn kinh phí từ hoạt động Trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp (CSR); ông Faisal Mansor soạn thảo đề cương nghiên cứu và phối hợp với Phòng Dinh dưỡng; và IVU chia sẻ các tài liệu về chương trình “Thứ Hai Không Ăn Thịt” cùng thực đơn 14 ngày.
Chiều hôm đó, đoàn đại biểu đã tiếp tục đến gặp ông Nazli Suhardi Ibrahim, Giám đốc Vụ Dinh dưỡng, Bộ Y tế Malaysia. Anchay TV News sẽ tiếp tục đưa tin.